Εορτασμός της Εθνικής Επετείου της 25ης Μαρτίου 1821 στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Τη Τρίτη 24 Μαρτίου 2026 πραγματοποιήθηκε ο επίσημος εορτασμός για την Εθνική Επέτειο της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 στην Αίθουσα Τελετών του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, παρουσία των Πρυτανικών Αρχών, Κοσμητόρων και Προέδρων των Σχολών, ακαδημαϊκού προσωπικού, εργαζομένων όλων των υπηρεσιών και φοιτητών του Ιδρύματος.

Στην εκδήλωση απηύθυναν χαιρετισμό ο Πρύτανης Καθηγητής Σπυρίδων Κίντζιος, η Αντιπρύτανης Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου, Διεθνοποίησης και Φοιτητικής Μέριμνας Καθηγήτρια Ελένη Μήλιου και ο εκπρόσωπος των μελών ΔΕΠ του Πανεπιστημίου, Επίκουρος Καθηγητής Κωνσταντίνος Σούλης.

Ο Πρύτανης Καθηγητής Σπυρίδων Κίντζιος στον χαιρετισμό του αναφέρθηκε στην ιδιαίτερη σημασία της επετείου και του μηνύματος της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 στη σημερινή εποχή: «Το μήνυμα εκείνης της Επανάστασης παραμένει βαθιά επίκαιρο. Στον σημερινό κόσμο, που ταλανίζεται από συγκρούσεις και πολέμους — από την Ουκρανία έως τη Μέση Ανατολή — επανέρχεται με ένταση το θεμελιώδες ερώτημα: ποιος έχει το δικαίωμα να αποφασίζει για το μέλλον ενός λαού; Η αρχή της αυτοδιάθεσης των εθνών αποτελεί πυλώνα του διεθνούς δικαίου και της ηθικής τάξης. Είναι το ίδιο ιδανικό που ενέπνευσε και τον δικό μας Αγώνα. Κανένας λαός δεν μπορεί να ευημερήσει όταν του επιβάλλονται λύσεις από έξω, όταν η βούλησή του αγνοείται ή καταπατάται.»

Κλείνοντας την ομιλία του τόνισε: «Η Ελλάδα, ως χώρα που γεννήθηκε μέσα από έναν αγώνα ελευθερίας, έχει ιδιαίτερη ευθύνη να υπερασπίζεται τις αρχές του διεθνούς δικαίου, της ειρηνικής συνύπαρξης και του σεβασμού της ανθρώπινης ζωής. Να στέκεται υπέρ της ειρήνης, αλλά και υπέρ της δικαιοσύνης. Η 25η Μαρτίου δεν είναι μόνο μια ημέρα μνήμης. Είναι και μια υπενθύμιση ευθύνης. Μας καλεί να αναλογιστούμε όχι μόνο το παρελθόν μας, αλλά και τον ρόλο μας στο παρόν και το μέλλον. Να σταθούμε με νηφαλιότητα, αλλά και με αποφασιστικότητα, υπέρ των αξιών που συγκροτούν την εθνική και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.»

Τον Πανηγυρικό της ημέρας εκφώνησε ο Καθηγητής Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, κ.Βαγγέλης Καραμανωλάκης, με θέμα «Η Ελευθερία ως Κληρονομιά και ως Καθήκον. Οι ιστορικές διαδρομές μιας εθνικής επετείου».

Αναφερόμενος στη μακρά ιστορία αυτής της επετείου τόνισε ότι «κανένας εορτασμός δεν γίνεται απλώς για να θυμηθούμε το παρελθόν, αλλά και να συνομιλήσουμε με το παρόν και να σχεδιάσουμε το μέλλον. Σε όλη την ιστορική της διαδρομή, στην οποία και θα αναφερθώ, η μνήμη του 1821 καθορίστηκε με βάση τις εμπειρίες των πρωταγωνιστών της, το απόθεμα κάθε φορά της ιστορικής γνώσης, αλλά και σε ένα συνεχή διάλογο με το εκάστοτε πολιτικό και κοινωνικό γίγνεσθαι.»

Διατρέχοντας την ιστορία του σύγχρονου ελληνικού κράτους και τη διαδρομή της εθνικής επετείου μέσα σε αυτή, τόνισε: «Οι πολιτικές τομές που εγκαθίδρυσε η Επανάσταση ανέτρεψαν το απολυταρχικό οθωμανικό καθεστώς και συγκρότησαν ένα σύγχρονο κράτος με φιλελεύθερους θεσμούς. Ακολουθώντας τα πρότυπα της Γαλλικής και της Αμερικανικής Επανάστασης, οι Έλληνες ψήφισαν από την πρώτη στιγμή συντάγματα, θέσπισαν αντιπροσωπευτικούς δημοκρατικούς θεσμούς διακυβέρνησης, ισότητα των πολιτών απέναντι στους νόμους του κράτους, ανεξάρτητη δικαστική εξουσία, ανεξιθρησκεία, συγκρότησαν εθνικό στρατό. Παράλληλα, η Επανάσταση το 1821 κατοχύρωσε συνταγματικά τις βασικές αστικές ελευθερίες, οι οποίες θεωρούνταν φυσικά ανθρώπινα δικαιώματα, το δικαίωμα της ιδιοκτησίας, την ελευθερία του λόγου και την ελευθεροτυπία, τα δικαιώματα στο συνέρχεσθαι και συνεταιρίζεσθαι.

Γιατί οι επέτειοι και οι γιορτές δεν αφορούν αυτούς που τιμώνται, αλλά αυτούς που τιμούν. Γιατί μας βοηθούν να ανανεώσουμε και πάλι το διάλογο με αυτούς που δεν υπάρχουν πια, μας θυμίζουν τις ρίζες μας, τις παραδόσεις και τις υποθήκες που μπορεί να γίνουν την κρίσιμη στιγμή οδοδείκτες. Λίγες εβδομάδες πριν οι φωτογραφίες των εκτελεσθέντων στη Καισαριανή ήρθαν να αναστατώσουν τη σκέψη μας, να δείξουν πως το παρελθόν μπορεί επίμονα να εισβάλλει ξαφνικά στην ζωή μας και να ανατρέπει τις βεβαιότητες και συχνά τον εφησυχασμό μας.

Και μπορεί να δείχνει δρόμους αντίστασης και αξιοπρέπειας απέναντι στην βαρβαρότητα και στον αυταρχισμό που προελαύνει δυστυχώς σήμερα σε μια από τις πιο απαισιόδοξες στιγμές της σύγχρονης ιστορίας του κόσμου. Είναι εκείνη η ώρα που οι επέτειοι και οι εορτασμοί τους μπορεί να αποκτήσουν άλλο νόημα, έννοιες και λέξεις φθαρμένες να βαπτιστούν, να φωτιστεί και πάλι η σημασία της θυσίας, αλλά και η σημασία της διεκδίκησης ενός ελεύθερου και καλύτερου κόσμου. Είναι η ώρα που οι επέτειοι θα δείξουν και δείχνουν το δρόμο, ένα δρόμο που ξεκινάει από το Σούλι και την Αλαμάνα, περνάει από το Σκοπευτήριο της Καισαριανής και φτάνει στο σήμερα.

Ο δρόμος αυτός είναι η δικιά μας κληρονομιά και παράλληλα το δικό μας χρέος.»

O Βαγγέλης Καραμανωλάκης είναι καθηγητής Θεωρίας και Ιστορίας της Ιστοριογραφίας και Πρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής του Ιστορικού Αρχείου του Πανεπιστημίου Αθηνών. Είναι επίσης Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας (ΑΣΚΙ).  Οι μελέτες του αφορούν την ιστορία της ιστοριογραφίας, τη θεωρία της ιστορίας και την ιστορία της ανώτατης εκπαίδευσης. Έχει επιμεληθεί τόμους αναφορικά με την επτάχρονη δικτατορία (1967-1974),  τις ιστορικές διαδρομές της ελληνικής νεολαίας στον 20ό αιώνα τις σχέσεις της ελληνικής με τη γαλλική ιστοριογραφία, τη δεκαετία του ‘40, τη σύντομη Μεταπολίτευση (1974-1975), την εννοιοδότηση των συλλογικών προσδιορισμών: Έλλην-Ρωμιός-Γραικός κ.ά. ). 

Ο εορτασμός ολοκληρώθηκε με σύντομο μουσικό πρόγραμμα και την ανάκρουση του Εθνικού Ύμνου από το Μουσικό Εργαστήριο του Πανεπιστημίου.